آموزش, فروش برق به دولت, محصولات, نصب و نگهداری

تفاوت سیستم خورشیدی آفگرید و آنگرید؛ راهنمای جامع انتخاب + برآورد هزینه

تجهیزات افگرید و انگرید

تصور کنید قبض برق شما هر ماه سنگین تر می شود و بدتر از آن، در اوج گرما یا وسط یک کار مهم، با قطعی برق مواجه می شوید. یا شاید، ویلایی رؤیایی در منطقه ای دارید که دسترسی به شبکه برق سراسری ندارد و حسرت یک نوشیدنی خنک یا روشنایی مطمئن در شب را دارید. این ها «درد»های آشنایی هستند که راه حل آن ها در دستان خورشید است.

اما ورود به دنیای انرژی خورشیدی می تواند گیج کننده باشد. اصطلاحات «آفگرید» و «آنگرید» اولین و مهم ترین دوراهی هستند. انتخاب اشتباه بین این دو، نه تنها سرمایه شما را هدر می دهد، بلکه دقیقاً همان «آرامش» و «اطمینان»ی که به دنبالش بودید را از شما می گیرد.

این مقاله، نقشه راه شماست. ما در دنیا سولار، به عنوان مجری تخصصی نیروگاه های خورشیدی، به شما کمک می کنیم تا با برآورد دقیق قیمت تجهیزات خورشیدی خانگی و صنعتی، با اطمینان کامل بهترین سیستم را انتخاب کنید. اگر می خواهید یک بار برای همیشه تفاوت تجهیزات آفگرید و آنگرید را بفهمید و خریدی مطمئن با ضمانت کیفیت داشته باشید، ادامه این متن را از دست ندهید.

 

خلاصه مطلب

۱. سیستم آنگرید (متصل به شبکه): برای مکان هایی که برق دارند؛ هزینه ها را کم کرده و درآمدزایی می کند. نیاز به باتری ندارد و ارزان تر است. ۲. سیستم آفگرید (منفصل از شبکه): برای مکان های بدون برق (مثل ویلا و باغ)؛ برق را در باتری ذخیره می کند. گران تر است اما استقلال کامل می دهد. ۳. تفاوت کلیدی: آنگرید باتری ندارد و در زمان قطعی برق، قطع می شود. آفگرید باتری دارد و همیشه برق رسانی می کند. ۴. اجزای اصلی آفگرید: پنل، شارژ کنترلر، باتری، اینورتر آفگرید. ۵. اجزای اصلی آنگرید: پنل، اینورتر آنگرید، کنتور دوطرفه. انتخاب شما مستقیماً به «دسترسی به شبکه برق» و «هدف شما (درآمد یا استقلال)» بستگی دارد.

 

آفگرید و آنگرید یعنی چه؟

قبل از بررسی لیست قطعات، بیایید این دو مفهوم را با یک مثال ساده باز کنیم. هر دو سیستم از پنل خورشیدی چیست؟ برای تولید برق استفاده می کنند، اما تفاوت در «مقصد» نهایی آن برق است.

سیستم آفگرید چیست؟

دیاگرام مسیر تولید برق در سیستم خورشیدی آفگرید (منفصل از شبکه) از پنل تا باتری و مصرف کننده
مسیر جریان برق در یک سیستم خورشیدی آفگرید (منفصل از شبکه)

آفگرید (Off-Grid) یا سیستم خورشیدی منفصل از شبکه (که در استانداردهای مهندسی به آن سیستم فتوولتائیک مستقل از شبکه نیز گفته می شود)، به معنای استقلال کامل از شبکه برق سراسری است.

مثال: شما یک باغ یا ویلا در منطقه ای دارید که اداره برق به آنجا انشعاب نداده است. در این حالت، شما چاره ای جز تولید برق خودتان ندارید.

  • نحوه کار: پنل های خورشیدی در طول روز برق تولید می کنند. این برق مستقیماً مصرف می شود و مازاد آن در باتری ها ذخیره می شود تا در شب یا روزهای ابری، از برق ذخیره شده استفاده کنید.

تفاوت اصلی این دو سیستم دقیقاً در زمان تاریکی هوا مشخص می شود. در سیستم های آفگرید، به دلیل عدم اتصال به شبکه سراسری، تنها راهکارِ تامین برق خورشیدی در شب، استفاده از باتری های دیپ سایکل (Deep Cycle) برای ذخیره سازی انرژی مازاد روزانه است.

✔️ مزایای سیستم خورشیدی آفگرید (منفصل از شبکه)

  • ✅ استقلال کامل انرژی: عدم وابستگی مطلق به شبکه برق سراسری و قطعی های آن.
  • ✅ تأمین برق مناطق دورافتاده: بهترین و گاهی تنها گزینه برای باغ ها، ویلاها، کانکس ها و مناطقی که فاقد انشعاب برق هستند.
  • ✅ پایداری در خاموشی ها: داشتن برق مداوم حتی در زمان قطع کامل شبکه (به کمک ذخیره سازی در باتری ها).

❌ معایب سیستم خورشیدی آفگرید

  • ⚠️ هزینه راه اندازی بالا: نیاز به باتری های گران قیمت و شارژ کنترلر، هزینه اولیه را به شدت افزایش می دهد.
  • ⚠️ استهلاک و هزینه نگهداری: باتری ها (مخصوصاً مدل های سرب اسید) طول عمر محدودی دارند و پس از چند سال نیاز به تعویض پیدا می کنند.
  • ⚠️ عدم امکان درآمدزایی: در این سیستم امکان فروش برق مازاد به دولت و کسب درآمد وجود ندارد.

سیستم آنگرید چیست؟

دیاگرام مسیر تولید برق در سیستم خورشیدی آنگرید (متصل به شبکه) از پنل تا کنتور دوطرفه و تزریق به شبکه برق
مسیر جریان برق در یک سیستم خورشیدی آنگرید (متصل به شبکه)

آنگرید (On-Grid) که به صورت تخصصی تر با نام نیروگاه خورشیدی متصل به شبکه (On-grid PV) شناخته می شود، سیستمی است که به موازات شبکه برق سراسری (اداره برق) کار می کند و مستقیماً به آن متصل است.

  • مثال: شما در خانه شهری خود زندگی می کنید و به برق دسترسی دارید، اما می خواهید هزینه قبض برق خود را به شدت کاهش دهید و حتی از این راه کسب درآمد کنید.

  • نحوه کار: پنل ها برق تولید می کنند. این برق مستقیماً در خانه مصرف می شود. اگر تولید شما بیشتر از مصرفتان باشد (مثلاً ظهر)، برق مازاد به شبکه سراسری تزریق شده و «فروخته» می شود. اگر تولید کم باشد (مثلاً شب)، برق مورد نیازتان را از شبکه می گیرید.

  • کلیدواژه: صرفه جویی، درآمدزایی و عدم نیاز به باتری.

 

اگر به برق سراسری دسترسی دارید و هدفتان کاهش هزینه است، «آنگرید» انتخاب شماست. اگر دسترسی ندارید یا می خواهید در زمان قطعی برق، برق داشته باشید، «آفگرید» راه حل شماست.

✔️ مزایای سیستم خورشیدی آنگرید (متصل به شبکه)

  • ✅ هزینه اولیه بسیار پایین تر: به دلیل حذف شدن باتری ها از مدار، راه اندازی آن ارزان تر و اقتصادی تر تمام می شود.
  • ✅ درآمدزایی و بازگشت سرمایه سریع: امکان فروش برق به دولت با قرارداد خرید تضمینی ۲۰ ساله و بازگشت سرمایه در ۳ الی ۵ سال.
  • ✅ استهلاک تقریباً صفر: به دلیل عدم وجود قطعات مصرفی مانند باتری، هزینه های نگهداری این سیستم به حداقلِ ممکن می رسد.

❌ معایب سیستم خورشیدی آنگرید

  • ⚠️ وابستگی مطلق به شبکه سراسری: برای کارکرد اینورتر این سیستم، وجود برق شبکه الزامی است.
  • ⚠️ قطع شدن سیستم در زمان خاموشی: به دلیل استانداردهای ایمنی (سیستم حفاظت ضد جزیره ای برای حفظ جان سیم بانان اداره برق)، در صورت قطع برق شبکه، این سیستم نیز خاموش می شود و برق اضطراری نخواهید داشت.

اجزای اصلی تجهیزات آفگرید

یک سیستم خورشیدی آفگرید برای اینکه بتواند استقلال کامل شما را تضمین کند، به تجهیزات پیچیده تری نیاز دارد. لیست اجزای سیستم خورشیدی آفگرید شامل موارد زیر است:

پنل خورشیدی آفگرید + نکات انتخاب (توان، ولتاژ، نوع پنل)

این ها همان مولدهای برق شما هستند. در سیستم آفگرید، انتخاب ولتاژ پنل ها باید دقیقاً با ولتاژ سیستم باتری و شارژ کنترلر شما هماهنگ باشد (مثلاً سیستم ۱۲، ۲۴ یا ۴۸ ولت). استفاده از انواع پنل های خورشیدی (مونوکریستال یا پلی کریستال) بر اساس بازدهی و فضای موجود شما تعیین می شود.

باتری خورشیدی (تغییر پارادایم از سرب-اسید به لیتیوم)

اگرچه باتری های سرب-اسید (ژل/AGM) هزینه اولیه کمتری دارند، اما عمر آن ها بسیار محدود است و نباید بیش از ۵۰٪ تخلیه شوند. در مقابل، استاندارد روز دنیا استفاده از لیتیوم است. تحقیقات و داده های منتشر شده نشان می دهد که باتری های لیتیوم آهن فسفات (LiFePO4) به دلیل داشتن عمق دشارژ (DoD) بالاتر از ۹۰ درصد، می توانند تا بیش از ۶۰۰۰ سیکل عمر کنند، در حالی که این عدد برای باتری های سرب اسیدی سنتی کمتر از ۱۰۰۰ سیکل است. این موضوع نیاز به خرید باتری با ظرفیت دو برابر را حذف کرده و در درازمدت بسیار اقتصادی تر خواهد بود.

 

باتری های لیتیم ۱۰ برابر عمر بیشتری دارند. شما را از تعویض زودهنگام و هزینه های نگهداری خلاص می کنند. شما برای یک دهه، آرامش خاطر کامل از تأمین برق شبانه خود خواهید داشت.

شارژکنترلر (چرا PWM دیگر توجیه ندارد؟)

تکنولوژی PWM صرفاً ولتاژ را برش می دهد و باعث اتلاف بخش بزرگی از توان پنل می شود. طبق استانداردهای جدید، استفاده از PWM برای سیستم های جدی تقریباً منسوخ شده است. پیشنهاد ما شارژ کنترلر MPPT است (اگرچه در برخی پروژه ها پیشنهاد میشود همچنان از PWM استفاده شود) که با ردیابی نقطه حداکثر توان، تا ۳۰٪ انرژی بیشتری (به ویژه در هوای ابری) استحصال می کند. هزینه انرژی تلف شده توسط PWM در طول عمر سیستم، بسیار بیشتر از صرفه جویی اولیه در خرید آن خواهد بود.»

 

اینورتر آفگرید

شاید بپرسید اینورتر آفگرید چیست؟ برقی که در پنل ها تولید و در باتری ها ذخیره می شود، برق مستقیم (DC) است. اما وسایل خانه شما (یخچال، تلویزیون) با برق شهری (AC) کار می کنند. اینورتر آفگرید این برق DC را به AC تبدیل می کند. (این قطعه با اینورتر آنگرید کاملاً متفاوت است).

تجهیزات حفاظتی (فیوز، کلید مینیاتوری، سیم و کابل سولار)

سیم و کابل های مخصوص سولار (مقاوم در برابر UV)، فیوزهای DC، سرج ارسترها و کلیدهای حفاظتی، تضمین کننده ایمنی و پایداری سیستم شما در برابر اتصالی یا صاعقه هستند.

پنل خورشیدی 590 وات ODA-144MHD

محدوده قیمت: ۲۱,۳۲۰ تومان تا ۲۲,۰۸۰ تومان

پنل خورشیدی 590 وات مدل ODA-144MHD محصولی با راندمان بالا و از تولیدکنندگان سطح یک بلومبرگ (Tier 1) است. این پنل با بهره گیری از فناوری پیشرفته سلول های دوطرفه (Bifacial) N-Type TOPCon، علاوه بر جذب نور مستقیم، از نور بازتابی محیط نیز برای افزایش تولید برق استفاده می کند. ساختار مستحکم این پنل در برابر بارهای مکانیکی شدید تا 5400 پاسکال مقاوم بوده و با گارانتی 15 ساله محصول و 30 ساله عملکرد خطی، یک سرمایه گذاری مطمئن و بلندمدت محسوب می شود.

 

*قیمت ها به ازای هر وات میباشند*

انتخاب گزینه‌ها این محصول دارای انواع مختلفی می باشد. گزینه ها ممکن است در صفحه محصول انتخاب شوند

اینورتر 5 کیلووات متصل به شبکه مدل AU5K1P

۷۰,۰۰۰,۰۰۰ تومان

اینورتر AU5K1P یک اینورتر رشته ای 5 کیلووات تکفاز و متصل به شبکه است که برای تبدیل بهینه انرژی خورشیدی به برق AC طراحی شده است. این دستگاه با راندمان بالای 98.1%، طراحی بدون ترانسفورماتور و دو ردیاب MPPT، حداکثر تولید انرژی را از پنل های خورشیدی شما تضمین می کند. ابعاد کوچک، وزن سبک (10 کیلوگرم) و درجه حفاظت IP66، نصب آن را در فضاهای داخلی و خارجی آسان می سازد. این اینورتر با داشتن گواهینامه های معتبر بین المللی مانند TUV و CE، انتخابی مطمئن و کارآمد برای سیستم های خورشیدی خانگی است.

اینورتر 10 کیلووات متصل به شبکه مدل AU10K3P

۱۷۴,۱۰۰,۰۰۰ تومان

اینورتر AU10K3P یک اینورتر رشته ای 10 کیلووات سه فاز و متصل به شبکه است که برای کاربردهای مسکونی بزرگ و تجاری کوچک ایده آل است. این دستگاه با حداکثر راندمان 98.6% و دو ردیاب MPPT، برداشت انرژی از پنل های خورشیدی را به حداکثر می رساند. طراحی بهینه و وزن سبک (15 کیلوگرم) در کنار درجه حفاظت IP66، نصب آسان و عملکردی مطمئن را در شرایط مختلف محیطی فراهم می کند. این اینورتر دارای گواهینامه های معتبر جهانی از جمله TUV و CE است که کیفیت و ایمنی آن را تضمین می کند.

اجزای اصلی تجهیزات آنگرید

لیست تجهیزات سیستم آنگرید بسیار ساده تر و کم هزینه تر از آفگرید است، زیرا گران ترین بخش (باتری) را حذف کرده است.

پنل خورشیدی در نیروگاه متصل به شبکه

درست مانند سیستم آفگرید، اما با یک تفاوت: اینجا دیگر محدودیت ولتاژ باتری را نداریم. معمولاً از پنل های با توان بالاتر و ولتاژ بالاتر استفاده می شود تا راندمان در فضای محدود (مانند سقف خانه) به حداکثر برسد. پنل خورشیدی خانگی در این سیستم ها بسیار محبوب است.

اینورتر آنگرید و تفاوتش با آفگرید

اینجا شاه بیت تفاوت هاست. اینورتر آنگرید متصل به شبکه وظیفه اش بسیار پیچیده تر است:

  1. برق DC پنل را به AC تبدیل می کند.

  2. با برق شبکه «سنکرون» یا هماهنگ می شود (از نظر فرکانس و ولتاژ).

  3. برق مازاد را به شبکه تزریق می کند.

  4. نکته ایمنی حیاتی: تمام اینورترهای متصل به شبکه استاندارد باید مجهز به سیستم حفاظت “ضد جزیره ای” باشند. بر اساس دستورالعمل های کمیسیون الکتروتکنیکی بین المللی، استفاده از فناوری Anti-Islanding طبق استاندارد جهانی IEC 62116 برای تمام اینورترهای متصل به شبکه الزامی است تا در زمان قطعی برق شبکه، در کمتر از ۰.۱ ثانیه تولید متوقف شده و جان سیم بانان به خطر نیفتد. هرگز نباید از اینورترهای معمولی آفگرید برای تزریق برق به شبکه استفاده کرد.

 

کنتور دوطرفه و نقش آن در فروش برق

شاید بپرسید کنتور دوطرفه چیست؟ این کنتور هوشمندی است که اداره برق پس از اجرای نیروگاه خورشیدی خانگی شما نصب می کند.

  • یک طرفه: میزان برقی که شما از شبکه می خرید را ثبت می کند.

  • طرف دوم: میزان برقی که شما به شبکه می فروشید را ثبت می کند. در انتهای ماه، این دو عدد از هم کسر شده و تکلیف قبض یا درآمد شما مشخص می شود. این فرآیند همان فروش برق به دولت است.

 

تابلو برق و تجهیزات حفاظتی نیروگاه آنگرید

شامل کلیدهای حفاظتی AC و DC، فیوزها و استراکچرهای (سازه های) نگهداری پنل ها روی سقف است که باید دقیقاً بر اساس استانداردهای وزارت نیرو و شرکت دنیا سولار اجرا شود.

اینورترهای هیبریدی (Hybrid)

اگر هم می خواهید برق بفروشید (کاهش هزینه) و هم در زمان قطعی برق سراسری خاموشی نداشته باشید، تکنولوژی روز دنیا “اینورترهای هیبریدی” است. این دستگاه ها در حالت عادی مانند سیستم آنگرید عمل می کنند، اما در زمان قطع شبکه، به صورت خودکار ارتباط با شبکه را قطع کرده و با استفاده از باتری، برق بارهای حساس خانه شما را تأمین می کنند. این سیستم ها “تاب آوری” (Resilience) شما را در برابر خاموشی های تابستان تضمین می کنند.

مقایسه تجهیزات آفگرید و آنگرید

برای درک کامل تفاوت سیستم خورشیدی آنگرید و آفگرید، این جدول جامع ترین دید را به شما می دهد:

ویژگی تجهیزات آفگرید (منفصل از شبکه) تجهیزات آنگرید (متصل به شبکه)
استقلال از شبکه ۱۰۰٪ مستقل. در زمان قطعی برق سراسری، برق دارد. ۱۰۰٪ وابسته. در زمان قطعی برق سراسری، قطع می شود.
اجزای مورد نیاز اصلی پنل + شارژ کنترلر + باتری + اینورتر آفگرید پنل + اینورتر آنگرید + کنتور دوطرفه
هزینه اولیه بسیار بالا (به دلیل هزینه سنگین باتری) متوسط (بدون هزینه باتری)
هزینه نگهداری بالا (نیاز به تعویض باتری ها هر ۳ تا ۱۵ سال) بسیار پایین (عملاً بدون نگهداری پیچیده)
بازگشت سرمایه (ROI) بازگشت سرمایه آن «دسترسی به برق» است، نه مالی. بسیار سریع (حدود ۳ تا ۵ سال) از طریق فروش برق و کاهش قبض.
مناسب برای چه کسی؟ ویلاها و باغ های بدون برق، عشایر، تجهیزات مخابراتی، پمپ آب. خانه های شهری، کارخانه ها، ادارات، کشاورزان (برای پمپ آب) و سرمایه گذاران.
نمونه کاربرد روشنایی ویلا، یخچال و پمپ آب در منطقه دورافتاده. کاهش قبض برق خانه و کسب درآمد از سقف پشت بام.

 

بر اساس گزارش آژانس بین المللی انرژی (IEA)، «انرژی خورشیدی فتوولتائیک (PV) در مسیر تبدیل شدن به بزرگترین منبع تولید برق تا سال ۲۰۳۰ است.» این رشد انفجاری، مدیون کاهش شدید هزینه ها، به ویژه در سیستم های آنگرید است. (منبع: گزارش IEA Renewables 2024)

 

کدام سیستم برای شما مناسب تر است؟ (بخش تصمیم گیری با سناریو)

هنوز در انتخاب بین آفگرید یا آنگرید تردید دارید؟ این بخش برای شماست. ما در دنیا سولار، بر اساس صدها پروژه اجرایی، سناریوهای واقعی را برایتان ساده کرده ایم:

سناریو ۱: خانه شهری با دسترسی به برق

  • دغدغه شما: قبض برق سنگین، تمایل به کمک به محیط زیست و کسب درآمد.

  • پیشنهاد دنیا سولار: قطعاً سیستم آنگرید (متصل به شبکه).

  • چرا؟ شما به برق اضطراری نیاز ندارید (یا حداقل اولویت اولتان نیست). سیستم آنگرید با حذف باتری، ارزان تر است و به شما اجازه می دهد از طریق فروش برق به بازگشت سرمایه سریع برسید.

  • حداقل تجهیزات لازم: پنل خورشیدی، اینورتر آنگرید، کنتور دوطرفه.

 

سناریو ۲: ویلا و باغ بدون انشعاب برق

  • دغدغه شما: نبود برق، عدم امکان استفاده از یخچال، پمپ آب، یا روشنایی در شب.

  • پیشنهاد دنیا سولAR: قطعاً سیستم آفگرید (منفصل از شبکه).

  • چرا؟ شما گزینه ی دیگری ندارید. شبکه برقی وجود ندارد که بخواهید به آن وصل شوید. پکیج برق خورشیدی آفگرید تنها راه حل مطمئن شماست.

  • حداقل تجهیزات لازم: پنل، شارژ کنترلر MPPT، باتری (ترجیحاً لیتیم) و اینورتر آفگرید.

 

سناریو ۳: کسب وکارهای کوچک (فروشگاه، کارگاه، ماینینگ)

  • دغدغه شما: قطعی برق مکرر که باعث توقف کار و ضرر مالی می شود (مثلاً برای ماینینگ یا دستگاه های حساس).

  • پیشنهاد دنیا سولار: سیستم هیبرید (ترکیبی) یا آفگرید.

  • توضیح: اگر قطعی برق دارید، آنگرید به تنهایی کمکی نمی کند. شما به باتری نیاز دارید. سیستم هیبرید (Hybrid) گران ترین اما کامل ترین راه حل است: هم به شبکه وصل است (مانند آنگرید) و هم باتری دارد (مانند آفگرید). برای راه اندازی ماینر با پنل خورشیدی، ثبات برق حیاتی است و سیستم آفگرید یا هیبرید این ثبات را فراهم می کند.

 

سناریو ۴: سرمایه گذاری نیروگاه متصل به شبکه

  • دغدغه شما: کسب وکار و سرمایه گذاری بلندمدت با درآمد تضمینی.

  • پیشنهاد دنیا سولار: سیستم آنگرید در مقیاس بزرگ (مزرعه خورشیدی).

  • چرا؟ دولت برق تولیدی شما را به صورت تضمینی (قرارداد ۲۰ ساله) خریداری می کند. این یک سرمایه گذاری کم ریسک با درآمد مشخص است. برای مشاهده آخرین بخشنامه ها و تعرفه های دقیق خرید برق، همیشه می توانید به پورتال رسمی سازمان انرژی های تجدیدپذیر و بهره وری انرژی برق (ساتبا) مراجعه کنید.

  • حداقل تجهیزات لازم: تعداد زیادی پنل، اینورترهای آنگرید مرکزی یا رشته ای، و زمین مناسب برای احداث مزرعه خورشیدی.

نیروگاه خورشیدی برای کارخانه

نظر نویسنده

بر اساس تجربه تیم مهندسی ما در ده ها پروژه صنعتی و ویلایی، یکی از بزرگترین چالش های مشتریان، اصرار به استفاده از سیستم آفگرید در مناطق دارای شبکه برق است. در یک پروژه اخیر در [نام یک شهر یا منطقه مثلاً حومه تهران]، کارفرما قصد داشت برای فرار از قطعی برق تابستان، کل سیستم خود را آفگرید کند که هزینه باتری ها توجیه اقتصادی پروژه را از بین می برد. با پیشنهاد سیستم «هیبرید»، توانستیم با بودجه ای منطقی تر، هم قطعی برق را پوشش دهیم و هم از شبکه سراسری استفاده کنیم.

فرصت ویژه برای صنایع و کارخانجات (بالای ۱ مگاوات)

برای صنایع بزرگ، مدل خرید تضمینی جای خود را به “تابلوی برق سبز” در بورس انرژی داده است. صنایع با احداث نیروگاه خورشیدی، علاوه بر تأمین برق پایدار و رهایی از خاموشی های اجباری تابستان، می توانند مازاد برق خود را در بورس انرژی با نرخ های رقابتی (که در اوج بار تابستان بسیار بالاتر از نرخ های دولتی است) به فروش برسانند.

 

راهنمای سریع انتخاب و برآورد اولیه هزینه تجهیزات

اگر تصمیمتان جدی است، این سه قدم را دنبال کنید:

قدم ۱ – محاسبه توان مصرفی

لیستی از تمام وسایل برقی که می خواهید استفاده کنید (در سیستم آفگرید) یا کل قبض برق ماه های گذشته خود (در سیستم آنگرید) را آماده کنید. این مهم ترین داده برای طراحی سیستم است. (مثال: یخچال، چند لامپ، پمپ آب، تلویزیون).

قدم ۲ – انتخاب بین آفگرید/آنگرید

با توجه به سناریوهای بالا، تصمیم بگیرید. آیا به شبکه وصل هستید؟ (آنگرید). آیا وصل نیستید؟ (آفگرید).

قدم ۳ – تخمین تعداد پنل، باتری، اینورتر

این بخش کاملاً تخصصی است. اما برای یک دید کلی:

  • مثال آفگرید (ویلا کوچک): برای روشن کردن یخچال، تلویزیون و چند لامپ، ممکن است به یک سیستم ۳ کیلوواتی با حدود ۶ تا ۸ پنل، ۴ تا ۸ باتری و یک اینورتر ۳ کیلووات آفگرید نیاز داشته باشید.

  • مثال آنگرید (خانه شهری): برای صفر کردن قبض یک خانه متوسط، یک سیستم ۵ کیلوواتی با حدود ۱۰ تا ۱۲ پنل و یک اینورتر ۵ کیلووات آنگرید رایج است.

نکته مهم: این اعداد تقریبی هستند. محاسبه دقیق به عواملی مانند زاویه تابش و ساعات آفتابی منطقه (Peak Sun Hours) بستگی دارد. برای محاسبات دقیق مهندسی، معمولاً از پایگاه داده معتبر Global Solar Atlas که توسط بانک جهانی پشتیبانی می شود، استفاده می گردد.

اگر به طور دقیق میهواهید محاسبه کنید ، که برای یک خانه چه تعداد پنل خورشیدی لازم است ، مقاله ، تعداد پنل خورشیدی برای خانه را با دقت مطالعه کنید .

بر اساس گزارش نسخه ۱۸.۰ موسسه معتبر Lazard در سال ۲۰۲۵، هزینه تراز شده انرژی (LCOE) برای برق خورشیدی بدون یارانه، بین ۳۸ تا ۷۸ دلار بر مگاوات ساعت است که ارزان تر از زغال سنگ (۷۱ دلار به بالا) و گاز طبیعی است. این یعنی انرژی خورشیدی اکنون اقتصادی ترین منبع انرژی جدید در جهان محسوب می شود.

مقایسه حدودی قیمت پکیج ۵ کیلووات ( ۱۴۰۵)

ردیف هزینه سیستم ۵ کیلووات آنگرید (متصل به شبکه) سیستم ۵ کیلووات آفگرید (منفصل با باتری لیتیومی)
پنل خورشیدی حدود ۱۲۰ میلیون تومان حدود ۱۲۰ میلیون تومان
اینورتر / شارژ کنترلر حدود ۷۰ میلیون تومان حدود ۸۰ میلیون تومان
باتری ذخیره سازی نیاز ندارد حدود ۱۸۰ تا ۲۰۰ میلیون تومان (لیتیوم آهن فسفات)
سازه، کابل و تجهیزات حفاظتی حدود ۴۰ میلیون تومان حدود ۴۰ میلیون تومان
هزینه کل (تقریبی) حدود ۲۳۰ میلیون تومان حدود ۴۴۰ میلیون تومان

* توجه: قیمت های فوق صرفاً جهت ایجاد یک دید کلی از میزان اختلاف بودجهِ مورد نیاز برای این دو سیستم ارائه شده اند. قیمت نهایی بر اساس برند تجهیزات و شرایط نصب متفاوت خواهد بود.

 

دنیا سولار - مجری پنل های خورشیدی

۳ اشتباه رایج در انتخاب بین آفگرید و آنگرید (تجربه تیم دنیا سولار)

بر اساس تجربه تیم مهندسی ما در اجرای ده ها پروژه خانگی و صنعتی در دنیا سولار، مشتریان اغلب در زمان انتخاب سیستم دچار اشتباهاتی می شوند که گاهی ده ها میلیون تومان ضرر مالی به همراه دارد. در اینجا ۳ مورد از مهلک ترین اشتباهات را بررسی می کنیم:

۱. اصرار به آفگرید برای فرار از قطعی برق تابستان!

بسیاری از مشتریانی که انشعاب برق دارند، فقط برای اینکه در تابستان چند ساعت قطعی برق نداشته باشند، درخواست سیستم آفگرید کامل می کنند. این یک اشتباه بزرگ است. هزینه سنگین باتری ها توجیه اقتصادی پروژه را از بین می برد. راهکار درست، استفاده از سیستم هیبرید یا صرفاً یک UPS کوچک برای لوازم ضروری، در کنار یک سیستم آنگرید (جهت کسب درآمد از فروش برق) است.

۲. خرید اینورتر اشتباه با امید ارتقا در آینده

برخی افراد به دلیل بودجه کم، یک اینورتر آفگرید ارزان می خرند و فکر می کنند سال بعد می توانند با اتصال آن به شبکه، به دولت برق بفروشند! همان طور که در بخش های قبل اشاره کردیم، این دو تکنولوژی کاملاً متفاوت هستند. اگر برنامه آینده شما اتصال به شبکه است، باید از ابتدا اینورتر متصل به شبکه (On-Grid) تهیه کنید.

۳. نادیده گرفتن هزینه پنهان باتری ها (LCOE)

خریداران سیستم های آفگرید اغلب فقط فاکتور خرید اولیه را می بینند. اگر از باتری های ارزان سرب-اسیدی (ژل) استفاده کنید، باید هزینه تعویض کل بانک باتری را هر ۲ تا ۳ سال یکبار در بودجه خود لحاظ کنید. به همین دلیل در پروژه های دنیا سولار قویاً باتری های لیتیوم آهن فسفات (LiFePO4) با عمر بالای ۱۰ سال را پیشنهاد می دهیم تا از این ضرر پنهان جلوگیری شود.

 

چک لیست: قبل از خرید به این ۳ نکته دقت کنید

  1. نوع باتری: آیا فروشنده باتری منسوخ سرب-اسید پیشنهاد می دهد یا لیتیوم-یون (LiFePO4) با عمر ۱۰ ساله؟
  2. مجوز ساتبا: آیا تجهیزات آنگرید دارای تاییدیه فنی ساتبا برای اتصال به کنتور دوطرفه هستند؟
  3. واقعیت سنجی قیمت: آیا هزینه احداث (حدود ۳۰ میلیون تومان بر کیلووات) و نرخ خرید (۳۸۲۰ تومان) در محاسبات سودآوری شما لحاظ شده است؟

 

نتیجه گیری

همانطور که دیدید، دنیای تجهیزات آفگرید و آنگرید پیچیده نیست، به شرطی که بدانید دقیقاً چه می خواهید. تجهیزات آنگرید یک سرمایه گذاری هوشمندانه برای کاهش هزینه ها و کسب درآمد در شهرهاست. تجهیزات آفگرید، بلیت شما برای رسیدن به استقلال کامل انرژی در مناطقی است که برق، یک رؤیا محسوب می شود.

ارزش این مقاله در این بود که به شما نشان داد انتخاب اشتباه (مثلاً خرید سیستم آنگرید برای ویلای بدون برق) چگونه سرمایه شما را نابود می کند.

 

سوالات متداول

۱. اگر برق شبکه قطع شود، تکلیف سیستم آنگرید چیست؟

سیستم آنگرید به دلایل ایمنی (برای محافظت از جان سیم بان ها) قطع می شود و شما هم برق نخواهید داشت. اگر برق اضطراری می خواهید، باید سیستم آفگرید یا هیبرید (دارای باتری) نصب کنید.

۲. برای ماینینگ/چاه آب/گلخانه، آنگرید بهتر است یا آفگرید؟

  • ماینینگ: به برق ۲۴ ساعته و پایدار نیاز دارد. اگر برق شبکه دارید، آنگرید (برای کاهش هزینه) + برق شبکه. اگر ندارید، فقط آفگرید (البته بسیار گران).
  • چاه آب: پنل خورشیدی برای چاه کشاورزی می تواند آنگرید باشد (اگر برق دارید و فقط می خواهید هزینه پمپاژ را کم کنید) یا آفگرید (اگر برق ندارید و پمپ شما DC است یا فقط در روز کار می کند).

 

۳. آیا می شود یک سیستم را از آفگرید به آنگرید تبدیل کرد؟

خیر (به سادگی). مهم ترین تفاوت این دو، اینورتر آن هاست. اینورتر آفگرید قابلیت اتصال به شبکه را ندارد و اینورتر آنگرید قابلیت اتصال به باتری را ندارد. این دو دنیای متفاوتی هستند. (مگر اینکه از ابتدا از اینورتر هیبرید استفاده کنید).

۴. چند سال طول می کشد هزینه تجهیزات برگردد؟

  • آنگرید: با توجه به قیمت تجهیزات نیروگاه آنگرید و تعرفه خرید تضمینی، بازگشت سرمایه (ROI) معمولاً بین ۳ تا ۵ سال است.

  • آفگرید: بازگشت سرمایه مالی ندارد. بازگشت سرمایه آن، «آرامش»، «امنیت» و «دسترسی به برقی» است که قبلاً وجود نداشته.

 

بر اساس گزارش معتبر Lazard در مورد هزینه تراز شده انرژی (LCOE)، «هزینه تولید برق خورشیدی در مقیاس بزرگ (آنگرید) اکنون از ارزان ترین نیروگاه های سوخت فسیلی (مانند گاز و زغال سنگ) نیز کمتر است.» این یعنی سرمایه گذاری در سیستم آنگرید، یک تصمیم اقتصادی ۱۰۰٪ منطقی است. (منبع: Lazard LCOE Report)

‏18 نظر درباره “تفاوت سیستم خورشیدی آفگرید و آنگرید؛ راهنمای جامع انتخاب + برآورد هزینه”

  1. Rad گفت:

    سلام و خسته نباشید یک سوال فنی داشتم که در متن به آن اشاره نشده بود. آیا در انتخاب تجهیزات آفگرید و آنگرید، شرایط دمایی منطقه هم تاثیرگذار است؟ شنیده‌ام که پنل‌های خورشیدی در مناطق خیلی گرم دچار افت راندمان می‌شوند. آیا برای شهرهای جنوبی که گرمای شدیدی دارند، نوع خاصی از پنل یا اینورتر پیشنهاد می‌شود تا تولید برق کاهش پیدا نکند؟

    1. سلام؛ نکته بسیار مهمی را مطرح کردید. بله، برخلاف تصور عموم، گرما باعث کاهش راندمان پنل خورشیدی می شود. در دیتاشیت پنل ها پارامتری به نام “ضریب دمایی” وجود دارد. برای مناطق گرمسیر جنوب، استفاده از پنل های مونوکریستال با تکنولوژی Half-Cut یا N-Type که ضریب دمایی پایین تری دارند، در سیستم های آفگرید و آنگرید حیاتی است. همچنین باید اینورتر را در سایه و مکانی با تهویه مناسب نصب کنید تا طول عمر تجهیزات حفظ شود.

  2. شهریار گفت:

    ممنون بابت توضیحات شفافتون درباره تفاوت آفگرید و آنگرید. سوال من درباره آینده‌نگری است. اگر ما الان بودجه محدودی داشته باشیم و یک پکیج کوچک آفگرید (منفصل از شبکه) برای باغ خریداری کنیم، آیا امکانش هست سال آینده تعداد پنل‌ها و باتری‌های خورشیدی را افزایش دهیم؟ یا اینکه باید کل سیستم اینورتر و شارژ کنترلر را عوض کنیم؟ نگرانم که تجهیزات قدیمی با جدید سازگار نباشند.

    1. درود بر شما. بحث «Scale-up» یا ارتقای سیستم یکی از چالش های اصلی است. در سیستم های آفگرید، اضافه کردن پنل معمولاً راحت تر است (به شرطی که شارژ کنترلر MPPT شما ظرفیت داشته باشد)، اما اضافه کردن باتری خورشیدی به بانک باتری قدیمی توصیه نمی شود، زیرا باتری های نو و کارکرده همخوانی ندارند و عمر هم را کم می کنند. پیشنهاد ما این است که از ابتدا اینورتر آفگرید با توان بالاتر بخرید تا در آینده فقط با افزودن پنل، سیستم را توسعه دهید.

  3. . گفت:

    یک مورد را متوجه نشدم؛ هزینه‌های نگهداری فیزیکی چطور است؟ آیا پنل خورشیدی در سیستم‌های آنگرید یا آفگرید نیاز به شستشوی مداوم دارد؟ اگر گرد و خاک روی پنل بنشیند، دقیقاً چند درصد از تولید برق کم می‌شود؟ چون ویلای ما در منطقه‌ای کویری است و گرد و خاک زیادی دارد، نگران افت شدید عملکرد سیستم هستم.

    1. سلام و سپاس از دقت نظر شما. بله، گرد و غبار دشمن نامرئی نیروگاه های خورشیدی است. در مناطق کویری، لایه ضخیم خاک می تواند تا ۳۰٪ راندمان را کاهش دهد! چه در سیستم متصل به شبکه (آنگرید) و چه منفصل از شبکه، پیشنهاد می شود هر ۲ تا ۴ هفته یکبار (بسته به شدت غبار) پنل ها را تنها با آب (بدون مواد شوینده شیمیایی) و در اوایل صبح که پنل سرد است، شستشو دهید تا بازگشت سرمایه شما تضمین شود.

  4. کاویانی گفت:

    شما در متن به عمر بالای پنل‌های خورشیدی (۲۵ سال) و باتری‌های لیتیومی اشاره کردید، اما درباره عمر مفید اینورترهای آفگرید و آنگرید صحبتی نشد. آیا این دستگاه‌ها هم مثل پنل‌ها عمر طولانی دارند؟ معمولاً در یک دوره ۲۰ ساله، چند بار مجبور به تعویض یا تعمیر اینورتر می‌شویم؟ چون اینورتر قلب سیستم است و خرابی آن کل برق ویلا را قطع می‌کند.

    1. سوال بسیار هوشمندانه ای است. معمولاً عمر مفید اینورترهای آنگرید معتبر بین ۱۰ تا ۱۵ سال و اینورترهای آفگرید بین ۵ تا ۱۰ سال است (به دلیل فشار کاری بیشتر و مدیریت باتری). بنابراین در طول عمر ۲۵ ساله پنل ها، احتمالاً یک بار نیاز به تعویض یا سرویس اساسی اینورتر خواهید داشت. استفاده از برندهای معتبر و نصب محافظ برق (سرج ارستر) در ورودی و خروجی، عمر این تجهیزات حیاتی را به شدت افزایش می دهد.

  5. saman ghashghaee گفت:

    برای سیستم آنگرید و فروش برق به شبکه، نوشتید که نیاز به کنتور دوطرفه و مجوز ساتبا است. سوال من این است که پروسه اداری این کار چقدر زمان می‌برد؟ آیا شرکت دنیا سولار کارهای مربوط به قرارداد خرید تضمینی ۲۰ ساله را هم انجام می‌دهد یا خودمان باید در ادارات برق دوندگی کنیم؟ چون شنیدم کاغذبازی‌های اداری نیروگاه‌های خانگی ممکن است خیلی طولانی و خسته‌کننده باشد.

    1. درود بر شما. دغدغه شما کاملاً بجاست. پروسه اداری احداث نیروگاه آنگرید (از ثبت نام در سامانه مهرسان تا نصب کنتور دوطرفه) معمولاً بین ۱ تا ۲ ماه زمان می برد. خبر خوب اینکه در دنیا سولار، تمامی مراحل اداری، عقد قرارداد خرید تضمینی و دریافت مجوزها به عنوان بخشی از خدمات پیمانکاری ما (EPC) انجام می شود. شما فقط مدارک هویتی و سند ملک را ارائه می دهید و ما تا مرحله تزریق برق به شبکه در کنار شما هستیم.

  6. محمد نوری گفت:

    سلام و وقت بخیر. ممنون بابت جدول قیمت ها، خیلی کمک کرد. من برای یک ویلا در اطراف دماوند می خوام پنل نصب کنم. اونجا قطعی برق تو تابستون زیاده ولی کلاً بدون برق نیستیم. به نظرتون ارزش داره همون اول ۴۴۰ میلیون بدم آفگرید ببندم یا راه بهتری هم هست؟

    1. مجتبی ریاحی گفت:

      سلام جناب نوری عزیز. وقت شما بخیر.
      با توجه به اینکه شما انشعاب برق دارید اما از قطعی ها کلافه شده اید، اصلاً نیازی به هزینه ۴۴۰ میلیونی برای سیستم تمام آفگرید نیست! بهترین پیشنهاد برای شما استفاده از سیستم خورشیدی هیبرید (ترکیبی) است. در این سیستم شما هم به شبکه متصل هستید و می توانید برق بفروشید و هم یک بانک باتری لیتیومی کوچک (فقط برای مصارف ضروری مثل یخچال و روشنایی) دارید که در زمان قطعی برق تابستان، به صورت خودکار وارد مدار می شود. برای مشاوره دقیق تر و طراحی سیستم می توانید با شماره 02191304642 تماس بگیرید.

  7. زهرا کیانی گفت:

    مقاله بسیار جامعی بود، خسته نباشید. یک سوال داشتم؛ در بخش آنگرید فرمودید وقتی برق شهر میره، سیستم خورشیدی هم قطع میشه. اینطوری که خیلی بده! نمیشه اینورتر آنگرید بگیریم ولی این سیستم قطع کن رو غیرفعال کنیم که حداقل روزها برق داشته باشیم؟

    1. مجتبی ریاحی گفت:

      سلام خانم کیانی، سپاس از توجه شما.
      خیر، به هیچ وجه امکان پذیر نیست. این ویژگی که به آن Anti-Islanding (ضد جزیره ای) می گویند، یک الزام قانونی و استاندارد جهانی (IEC 62116) است. فرض کنید برق منطقه قطع شده و سیم بان اداره برق در حال تعمیر شبکه است؛ اگر سیستم شما برق تولیدی را به شبکه تزریق کند، خطر برق گرفتگی جانی برای سیم بان وجود دارد. به همین دلیل اینورترهای متصل به شبکه (On-Grid) طوری برنامه ریزی شده اند که بلافاصله پس از قطع شبکه، خاموش شوند.

  8. مهندس طاهری گفت:

    با سلام. در خصوص باتری های لیتیومی که اشاره کردید، آیا توجیه اقتصادی داره که ما تو سیستم آفگرید جای باتری ژل، دو برابر پول بدیم باتری لیتیومی بخریم؟ گارانتی این باتری ها تو ایران چطوریه؟

    1. مجتبی ریاحی گفت:

      سلام مهندس طاهری عزیز.
      بله، صد در صد توجیه اقتصادی دارد. باتری های سرب-اسید (ژل) معمولاً بعد از ۲ الی ۳ سال (حدود ۸۰۰ سیکل شارژ و دشارژ) کارایی خود را از دست می دهند و باید دور انداخته شوند. اما باتری های لیتیوم آهن فسفات (LiFePO4) که ما در پروژه های دنیا سولار استفاده می کنیم، عمری بالای ۱۰ سال (حدود ۶۰۰۰ سیکل) دارند و قابلیت تخلیه تا ۹۰ درصد را به شما می دهند. یعنی شما یک بار هزینه می کنید اما تا یک دهه از تعویض باتری و هزینه های پنهان آن راحت هستید.

  9. پلاستیک حبیبی گفت:

    وقت بخیر. ما یک سوله صنعتی ۵۰۰ متری در شهرک صنعتی شمس آباد داریم و قبض برقمون به شدت بالاست. تابستون ها هم که کلاً دو روز در هفته قطعی داریم. برای ما سیستم آنگرید جواب میده که هم برق بفروشیم هم قطعی نداشته باشیم؟

    1. مجتبی ریاحی گفت:

      سلام و درود بر شما.
      برای صنایع و کارخانجات، سیستم آنگرید (متصل به شبکه) فوق العاده سودآور است. شما با احداث نیروگاه خورشیدی روی سقف سوله، می توانید برق تولیدی را در بورس انرژی (تابلوی سبز) با قیمت بسیار عالی به فروش برسانید. همچنین طبق قوانین وزارت نیرو، صنایعی که ۲۰ درصد برق خود را از انرژی های تجدیدپذیر تامین کنند، از برنامه های خاموشی برنامه ریزی شده تابستان معاف می شوند! برای بررسی ظرفیت سقف سوله شما، تیم مهندسی ما آماده بازدید و مشاوره رایگان است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *